مهمان گُدار
علی فاتحی
منتقد فیلم، فیلمساز، کارشناس رسانه
درباره مهمان
علی فاتحی منتقد فیلم، فیلمساز و پخشکننده ایرانی است که فعالیت حرفهایاش در مرز میان سینما، رسانه، سیاست و پژوهش فرهنگی شکل گرفته است. نگاه او به سینما، نگاهی صرفاً زیباشناختی یا صنعتی نیست؛ برای او، سینما بخشی از میدان کشمکش روایتها، حافظه تاریخی و آگاهی سیاسی است. در نوشتهها و مقالاتش، بارها به این ایده بازمیگردد که تصویر، فقط بازنمایی واقعیت نیست، بلکه در شکلدادن به فهم ما از جهان، جنگ، خشونت و قدرت نقش فعالی ایفا میکند.
فاتحی تحصیلات خود را در مقطع کارشناسی ارشد در رشته «هنر و سیاست» را در دانشگاه سیانسپو پاریس و زیر نظر برنولاتور، فیلسوف و نظریهپرداز فرانسوی، و ژان میشل فورودون، منتقد و روزنامهنگار سینما گذرانده است. این تجربه در شکلگیری نگاه او به پیوند میان فلسفه، هنر، سیاست، رسانه و روایت تأثیر مهمی داشته است.
او مدیر و بنیانگذار شرکت رفت فیلم است؛ که در حوزه پخش و توزیع بینالمللی فیلم که بر معرفی آثار سینمایی مستقل ایرانی تمرکز دارد. فعالیت او در این حوزه بیشتر بر حمایت از فیلمسازان مستقل و رساندن روایتهایی متمرکز بوده که بیرون از منطق مسلط بازار، صنعت سینما و سانسور شکل گرفتهاند.
بخش مهمی از فعالیت فکری او به موضوعاتی چون سینمای جنگ، سیاست تصویر، حافظه جمعی، و نسبت میان فرم سینمایی با ایدئولوژی و پروپاگاندا اختصاص دارد. در نوشتهها و تحلیلهایش، سینما نه صرفاً یک ابزار سرگرمی، بلکه شیوهای برای فهم جهان و بازخوانی مناسبات قدرت تلقی میشود.
فعالیت حرفهای او همواره بیشتر از آنکه معطوف به موفقیت تجاری باشد، بر حفظ و گسترش بیان مستقل هنری متمرکز بوده است. چه در پخش فیلم، چه در فیلمسازی و نقد، او تلاش کرده از سینمایی حمایت کند که پیچیدگی، ابهام و امکان گفتوگو را در برابر سادهسازیهای رایج حفظ میکند.
1 اپیزود در گُدار
در این اپیزود، علی فاتحی با تمرکز بر تحولات رسانهای پس از سال ۸۸ توضیح میدهد که چگونه بیاعتمادی به رسانههای داخلی باعث مهاجرت مخاطبان به رسانههای خارجنشین شد. او معتقد است رسانههایی مانند اینترنشنال با استفاده از ابزارهایی چون پخش ۲۴ ساعته، زبان محاورهای، زیباییشناسی حرفهای و روایتهای سادهسازیشده، توانستهاند مخاطب را جذب و در عین حال در یک چارچوب فکری مشخص هدایت کنند. فاتحی نشان میدهد که چگونه با تکرار روایتهایی درباره ضعف حکومت، بنبست داخلی و ساختن یک گذشته مطلوب، ذهن مخاطب به سمت پذیرش راهحلهایی مانند مداخله خارجی سوق داده میشود. او همچنین به نقش بازی با اعداد، تحریک احساسات و تغییر مداوم روایتها اشاره میکند و تأکید دارد که در چنین فضایی، فقدان سواد رسانهای میتواند مخاطب را در یک «حباب خبری» گرفتار کند.